Бизнес 4 мин оқу
2026 жылы Грузияда ЖШС (LLC) қалай тіркеуге болады
Грузияда бизнес ашатын шетелдіктердің басым көпшілігі ЖШС (LLC) тіркейді: шетелдіктерге тиесілі компаниялардың шамамен 98% осы нысанда жұмыс істейді. Ең төменгі жарғылық капитал талап етілмейді, резидент серіктес керек емес, бір құрылтайшының өзі жеткілікті.
ЖШС ме, әлде жеке кәсіпкер ме: қайсысы сізге лайық
Қолыңызда Грузияда жеке кәсіпкер мәртебесі болып, бизнесіңіз оған сыймай бара жатса, ЖШС келесі қадам болып шығады. Әсіресе қызметкер, инвестор не шектеулі жауапкершілік керек болғанда. Құрылтайшының жеке мүлкі компанияның қарызына жауап бермейді, ал жеке кәсіпкер қарызы үшін бар мүлкімен жауап береді.
Адам жалдасаңыз, инвестор тартсаңыз немесе серіктестермен бірге иелік етсеңіз, ЖШС ыңғайлырақ. Ал бизнесте қызметкер де, тең иесі де жоқ, жалғыз өзіңіз болсаңыз, жеке кәсіпкер күйінде қалу әдетте оңайырақ әрі арзанырақ.
Грузияда бизнес негізінде тұруға ықтиярхат алудың әдеттегі жолы да осы ЖШС. 2026 жылғы 9 шілдеде күшіне енген ережеге сай компанияның жылдық айналымы әр шетелдік қызметкерге шаққанда кемінде 50 000 лари болуы керек.
Қайда және қалай тіркеледі
Компанияларды Әділет үйінде (Public Service Hall) Қоғамдық тізілімнің ұлттық агенттігі (National Agency of Public Registry) тіркейді. Бұл Мтквари жағасындағы он бір ақ «күлтесі» бар ғимарат (Звиад Гамсахурдиа жағалауы, 2), жеке кәсіпкерлер де сонда тіркеліп, тұруға ықтиярхат та сонда беріледі. Шетелдік құрылтайшы ешқандай арнайы рұқсатсыз компанияның 100% иесі бола алады.
Қандай құжаттар алып бару керек
- құрылтайшының төлқұжаты (директор басқа адам болса, оның да төлқұжаты)
- компания жарғысы (стандартты үлгі де жарайды)
- Грузиядағы заңды мекенжай
- сіздің атыңыздан басқа біреу тапсырса, нотариус куәландырған сенімхат
Қанша уақыт кетеді және қанша тұрады
Қоғамдық тізілімнің ұлттық агенттігі стандартты тіркеу үшін 200 лари алады, бұл жағдайда іс бір жұмыс күнінде бітеді. Сол күні тіркеу 400 лари тұрады. Жеке кәсіпкер төлейтін сомадан (26 және 75 лари) қымбат, бірақ рәсім бәрібір жылдам, басқа көп елдегідей қағазбастылық жоқ.
Пайда салығы және эстон моделі
Грузия компания пайдасына эстон моделімен салық салады. Пайда компанияда қалып, қайта инвестицияға, жалақыға не күнделікті шығынға жұмсалып жатқанда мөлшерлеме 0%, ештеңе төлемейсіз. 15% салық пайда бөлінгенде ғана төленеді және жоғарылатып есептеледі (gross-up): 85 000 лари төлеу үшін компания 15 000 лари салық төлейді.
Дивиденд құрылтайшының қолына тигенде тағы 5% ұсталады. Демек пайданы компаниядан шығару 15%-дан айтарлықтай қымбатқа түседі, сондықтан бизнестің сізге шын мәнінде қанша табыс әкелетінін есептегенде мұны ескеріңіз.
ҚҚС бойынша қашан тіркелу керек
Грузияда ҚҚС 18%. Салық салынатын айналым кез келген жылжымалы 12 айда 100 000 лариден асса, тіркелу міндетті, ал өтінішті шектен асқан соң 2 жұмыс күні ішінде беру керек. ҚҚС төлейтін серіктестермен жұмыс оңайласа, оған дейін өз еркіңізбен де тіркеле аласыз.
IT компанияларына салық жеңілдіктері
Шетелдегі клиенттерге IT қызметін сататын ЖШС стандартты мөлшерлемелердің орнына екі мәртебенің біріне өтініш бере алады. Virtual Zone Person мәртебесімен пайда бөлгенде әдеттегі 15% орнына 0% салық төленеді, бірақ тек Грузиядан тыс клиенттерге көрсетілген IT қызметтерінен түскен пайдаға. Сертификатты Қаржылық-талдау қызметі шамамен 10 жұмыс күнінде береді, Грузияда бұрын жұмыс істегеніңізді дәлелдеудің қажеті жоқ.
International Company мәртебесі пайда салығын 5%-ға, қызметкерлер жалақысынан алынатын табыс салығын 20%-дан 5%-ға дейін азайтады. Бірақ ол үшін құжатпен расталған кемінде екі жыл қызмет пен Грузияда нақты болу керек, сондықтан көп компания үшін бұл бастапқы қадам емес, кейінгі кезең.
Компанияның мәртебесі қандай болса да, шетелдік клиенттерге экспортталған қызметке қызмет көрсету орны туралы стандартты ереже бойынша ҚҚС іс жүзінде нөлге тең.
Компанияға банк шотын ашу
ЖШС үшін Грузияда банк шотын ашу әдетте жеке кәсіпкерге қарағанда көбірек құжат пен күтуді қажет етеді. Банктер бизнес-жоспарды, иелік құрылымын және қаражат көзін жиірек сұрайды, әсіресе құрылтайшылар шетелдік болса. Іске қосуды жоспарлағанда бұған уақыт қалдырыңыз.
Бухгалтерия және есептілік
ЖШС бухгалтерлік есепті жыл бойы жүргізеді. Эстон моделі бойынша пайда салығының декларациясы тек пайда шын мәнінде бөлінген айлар үшін тапсырылады: декларация мен төлем келесі айдың 15-іне дейін, ал бөлу болмаған айларға пайда салығы декларациясы әдетте мүлдем керек емес.
ҚҚС бойынша тіркелген компаниялар айналымына қарамастан ҚҚС декларациясын да ай сайын сол мерзімге дейін тапсырады.
Салық есептерінен бөлек, ЖШС Кәсіпкерлер тізіліміне жылдық қаржылық есептілік тапсыруға міндетті. Оның мерзімі есепті жылдан кейінгі жылдың 1 қазаны, ал форматы (жеңілдетілген, ШОБ үшін ХҚЕС немесе толық ХҚЕС) компанияның көлеміне байланысты.
Жеке кәсіпкерлерге мұның қажеті жоқ. Шетелдік иелердің көбі жергілікті бухгалтер жалдайды: заң оны талап етпейді, бірақ ережелерді жалғыз қадағалап отыру қиын.
Жиі қойылатын сұрақтар
Жоқ. Компанияны атаулы капиталмен де, мүлдем капиталсыз да тіркеуге болады.
Иә. Бір құрылтайшы жеткілікті және ол компанияның 100% иесі бола алады. Жергілікті серіктес не резидент тең құрылтайшы керек емес.
Иә. Пайда компанияда қалып, бөлінбей тұрғанда салық төленбейді. 15% мөлшерлеме пайда нақты бөлінгенде ғана қолданылады, оған қоса дивиденд құрылтайшыға төленгенде 5% ұсталады.
Салық салынатын айналым кез келген жылжымалы 12 айда 100 000 лариден асқанда. Өтінішті шектен асқан соң 2 жұмыс күні ішінде беру керек, ал оған дейін де өз еркіңізбен тіркелуге болады.
Virtual Zone Person мәртебесі Грузиядан тыс көрсетілген IT қызметтеріне 0% пайда салығын береді және тез, шамамен 10 жұмыс күнінде, бұрынғы қызмет тарихынсыз рәсімделеді. International Company мәртебесі пайда салығын 5%-ға, жалақыдан алынатын табыс салығын 5%-ға дейін азайтады, бірақ Грузияда кемінде екі жыл құжатпен расталған қызметтен кейін ғана беріледі.