Gürcüstanda notarial xidmətlər və etibarnamə

Gürcüstanda notarius piştaxta arxasında oturan dövlət məmuru deyil. O, lisenziyası olan və Ədliyyə Nazirliyinin nəzarəti altında işləyən özəl hüquqşünasdır. Notariusun işi sənədləri təsdiqləmək və onlara hüquqi qüvvə verməkdir.

Əcnəbilər Gürcüstan notariusuna ən çox etibarnamə üçün müraciət edir. Etibarnamə ilə başqa şəxs sizin adınızdan şirkəti qeydiyyata ala, kirayə müqaviləsi imzalaya və ya daşınmaz əmlak alqı-satqısını rəsmiləşdirə bilər. Siz isə bu zaman hələ Gürcüstandan kənarda qala bilərsiniz.

Gürcüstanda notariuslar praktikada necə işləyir

Gürcüstan notariusları dövlət qulluqçusu deyil, öz özəl praktikasını aparır. Buna baxmayaraq, hər notarial hərəkət müəyyən qaydaya tabedir, ən çox müraciət olunan xidmətlərin qiymətini isə hökumət qərarı müəyyən edir.

Standart notarial hərəkətləri istənilən lisenziyalı notarius yerinə yetirə bilər. Ona görə yaşadığınız rayona və ya işin növünə bağlı xüsusi notariat kontoru axtarmaq lazım deyil. Notariusların tam açıq reyestrini Gürcüstan Notariat Palatası notary.ge saytında aparır.

Etibarnamə nə vaxt həqiqətən lazım olur

Əcnəbilər üçün ən tipik hal şəxsən gəlmədən Gürcüstanda fərdi sahibkar kimi qeydiyyatdan keçmək və ya Gürcüstanda MMC açmaqdır. Notarial etibarnaməsi olan nümayəndə qeydiyyat sənədlərini sizin adınızdan Ədliyyə Evinə təqdim edir.

Daşınmaz əmlak sövdələşmələrində, bank hesabını nümayəndə vasitəsilə açanda və ya idarə edəndə də etibarnamə işə yarayır. Bir sıra başqa inzibati işlərdə də bu yol kömək edir, xüsusən sövdələşmənin bağlanacağı tarixə şəxsən gəlmək çətin və ya mümkünsüz olanda.

Birdəfəlik etibarnamə yalnız bir hərəkəti əhatə edir, məsələn, bir müqavilənin imzalanmasını. Baş etibarnamə isə nümayəndəyə sizin adınızdan məhdudlaşdırılmamış hərəkətlər dairəsində iş görməyə icazə verir.

İmkan daxilində birdəfəlik və ya xüsusi etibarnamə seçin. Maliyyə və hüquqi işlər üzrə baş etibarnamə nümayəndəyə çox geniş səlahiyyət verir. Nümayəndə ilə münasibətiniz dəyişsə, belə sənədi tez və tam ləğv etmək çətin olur.

Notarial xidmətlər əslində neçəyə başa gəlir

Ən çox yayılmış notarial hərəkətlərin rəsmi dövlət tarifi hökumət qərarı ilə təsdiqlənib və əcnəbilərin sonda ödədiyi ümumi məbləğdən xeyli aşağıdır. Fiziki şəxsin etibarnaməsinin təsdiqi 18 lari, bir səhifəlik sənəddə imzanın təsdiqi isə 6 lari tutur.

Tərcüməçinin bir səhifəlik mətn altındakı imzasını təsdiqləmək də 6 lari, bir səhifəlik sənədin surətini təsdiqləmək isə 4 lari başa gəlir. Surətin təsdiqindən başqa hər hərəkətə reyestrdə qeydiyyat üçün 5 lari əlavə olunur, notarius ƏDV ödəyicisidirsə, üstəlik ƏDV də hesablanır.

Notarius sənədin özünü də tərtib edirsə, bu iş sadə təsdiqə daxil olmur və ayrıca, razılaşma ilə ödənilir. Real xərc də adətən məhz burada gizlənir.

Hüquq firmaları və relokasiya agentlikləri ikidilli etibarnaməni tərtib edir, tərcümə edir və notariusda təsdiqi təşkil edir. Belə paket üçün onlar adətən bir neçə yüz lari alır, bu pul isə notarius möhürünə deyil, bütün xidmətə görə ödənilir.

Gürcüstandan kənarda olarkən etibarnaməni necə təsdiqlətmək olar

Gürcüstanda notarial hərəkəti, o cümlədən etibarnaməni şahidin iştirakı ilə notariusla video zəng vasitəsilə uzaqdan təsdiqləmək olar, bu isə az ölkədə rast gəlinən imkandır. Amma bu yol yalnız Gürcüstan vətəndaşlarına və Gürcüstanda yaşayış icazəsi olan əcnəbilərə açıqdır. Yaşayış icazəsi olmayan əcnəbi bu imkandan istifadə edə bilmir.

Uzaqdan təsdiq fiziki şəxs üçün 60 lari, şirkət və ya fərdi sahibkar üçün isə 90 lari təşkil edir. Bu məbləğ adi əyani tarifdən yüksəkdir, çünki şəxsiyyət əlavə yoxlanılır.

Yaşayış icazəsi olmayan və Gürcüstandan kənarda yaşayan əcnəbi üçün ən praktik yol yaşadığı ölkədəki Gürcüstan konsulluğu və ya səfirliyidir. Orada təsdiqlənmiş etibarnamə artıq Gürcüstan dövlət aktı sayılır və Gürcüstanda qəbul olunmaq üçün apostil tələb etmir.

Azərbaycanda yerli notariusun təsdiqlədiyi etibarnaməyə Minsk Konvensiyası və iki ölkə arasındakı müqavilə əsasında apostil lazım deyil, amma Gürcüstanda onu gürcü dilinə çevirmək və tərcüməni notariusda təsdiqlətmək lazımdır. Konsulluqda təsdiqlənmiş etibarnamə üçün bu addıma ehtiyac qalmır.

Konvensiyada iştirak etməyən başqa ölkədə yerli notariusa müraciət etsəniz, sənədə həmin ölkənin səlahiyyətli orqanlarından Gürcüstan üçün apostil də lazım olacaq. Bu halda konsulluq yolu sizi iki əlavə addımdan qurtarır, yəni apostildən və təsdiqlənmiş tərcümədən.

Görüşə nə götürməli və nəyə hazır olmalı

Əcnəbi şəxsiyyətini qüvvədə olan pasportla təsdiq edir. Notariusa müraciət etmək üçün Gürcüstan şəxsi nömrəsi və ya yaşayış icazəsi tələb olunmur.

Sənəd notariusun işlədiyi dildə deyilsə və ya nə imzaladığınızı təsdiq etmək üçün gürcü dilini kifayət qədər bilmirsinizsə, tərcüməçi tapmaq lazım gələcək. Tərcüməçi imzalanma zamanı yanınızda olmalıdır, onun haqqını isə notarius tarifindən ayrıca ödəyirsiniz.

Sənədləri bir qayda olaraq imzalamadan gətirin. Notarius əvvəlcədən qoyulmuş imzanı yoxlamaqla kifayətlənə bilməz, imzalanmanın özünə şahidlik etməlidir.

Adətən notarial təsdiq tələb olunan sənədlər

• Biznesin qeydiyyatı, daşınmaz əmlak sövdələşməsi və ya nümayəndə vasitəsilə bank hesabı ilə işləmək üçün etibarnamələr
• Daşınmaz əmlakın alqı-satqı müqavilələri, əgər tərəflər Ədliyyə Evində imzalamaq əvəzinə notariusu seçirsə
• Vəsiyyətnamələr və vərəsəlik şəhadətnamələri
• Xarici sənədlərin gürcü dilinə təsdiqlənmiş tərcümələri
• Dövlət qurumlarına təqdim etmək üçün əsl sənədlərin təsdiqlənmiş surətləri

Notarius hansı işlərlə məşğul olmur

Notarius sənədin və onun üzərindəki imzaların həqiqi olduğunu təsdiq edir. O, hüquqi strategiya qurmur, mübahisədə heç bir tərəfi təmsil etmir və qarşısındakı sənəddən kənara çıxan vergi və ya immiqrasiya məsələlərində məsləhət vermir.

Sövdələşmənin strukturu, biznes formasının seçimi və ya imtinadan şikayət kimi qərar tələb edən işlərlə vəkil məşğul olur. Notarius yalnız son mərhələdə, sənəd təsdiqlənəndə işə qoşulur.